انتقال، جابجایی و مهمانی دانشجویان ارشد و دکتری وزارت بهداشت تابع ضوابط مشخصی است که شرایط انتقال دائم، مهمانی موقت، حداقل معدل، سقف واحدهای قابل گذراندن، نحوه ثبت درخواست و مسئولیت دانشگاههای مبدأ و مقصد را تعیین میکند.
در این مقاله، به طور کامل مفاد آییننامه جدید درباره انتقال و مهمانی دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد ناپیوسته و دکتری تخصصی (Ph.D.) وزارت بهداشت تحلیل شده است.
بر اساس آییننامه، انتقال به معنای تغییر محل تحصیل دانشجو از یک دانشگاه به دانشگاه دیگر، در همان رشته و همان مقطع تحصیلی است. انتقال با مهمانی تفاوت دارد. در انتقال، ادامه تحصیل دانشجو به دانشگاه مقصد منتقل میشود و پس از انجام مراحل اداری، ارتباط آموزشی او با دانشگاه مبدأ قطع خواهد شد. تا قبل از سال 1405 انتقال دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری علوم پزشکی ممنوع بود، ولی از این سال به بعد، مطابق شرایط زیر این ممنوعیت برداشته شد.
شرایط انتقال دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری وزارت بهداشت
انتقال دانشجو با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد و در صورت داشتن شرایط زیر امکانپذیر است:
۱. نداشتن منع آموزشی یا انضباطی
ادامه تحصیل متقاضی در دانشگاه مبدأ باید از نظر مقررات آموزشی و انضباطی بلامانع باشد.
بنابراین دانشجویی که از نظر آموزشی یا انضباطی منع ادامه تحصیل دارد، نمیتواند صرفاً با ارائه درخواست انتقال، جابهجا شود.
۲. گذراندن حداقل یک نیمسال در دانشگاه مبدأ
متقاضی باید حداقل یک نیمسال تحصیلی از دوره آموزشی خود را در دانشگاه مبدأ گذرانده باشد.
۳. باقی ماندن حداقل نیمی از واحدهای دوره
تعداد واحدهای باقیمانده دانشجو باید برای دانشگاه مقصد، حداقل معادل نصف کل واحدهای دوره باشد.
به بیان ساده، بر اساس متن آییننامه، دانشجویی که بخش عمده دوره خود را در دانشگاه مبدأ گذرانده باشد، مشمول شرط عمومی انتقال نخواهد بود؛ زیرا باید حداقل نیمی از واحدهای دوره برای ادامه تحصیل در دانشگاه مقصد باقی مانده باشد.
۴. داشتن حداقل میانگین نمرات
میانگین نمرات دروس گذراندهشده متقاضی باید حداقل به شرح زیر باشد:
- کارشناسی ارشد: حداقل 15
- دکتری تخصصی: حداقل 16
۵. رعایت شرط نمره آزمون ورودی
نمره آزمون ورودی متقاضی در سال ورود به تحصیل نباید از نمره آزمون آخرین فرد پذیرفتهشده همان سال، در همان رشته و سهمیه قبولی در دانشگاه مقصد کمتر باشد.
این شرط به این معناست که دانشگاه مقصد باید بررسی کند نمره قبولی اولیه دانشجو با سطح پذیرش همان رشته و سهمیه در دانشگاه مقصد مغایرت نداشته باشد.
انتقال دانشجویان جدیدالورود از تهران به شهرستان
انتقال دانشجویان جدیدالورود از تهران به شهرستانها در بدو قبولی امکانپذیر است؛ اما انجام آن منوط به موافقت دانشگاه مبدأ و دانشگاه مقصد خواهد بود.
این حکم در بخش مهمانی نیز درباره مهمانی دانشجویان جدیدالورود از تهران به شهرستانها تکرار شده است.
انتقال به محل سکونت خانواده در شرایط خاص
در برخی شرایط ویژه، انتقال دانشجو به محل سکونت دائم خانواده یا نزدیکترین محل به آن امکانپذیر است.
این نوع انتقال باید:
- پس از انتخاب رشته و قبولی دانشجو ایجاد شده باشد؛
- به تأیید دانشگاه مقصد برسد؛
- با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد انجام شود؛
- دارای مدارک و مستندات قابل قبول باشد.
در این موارد، انتقال میتواند خارج از شرایط عمومی انتقال انجام شود؛ با این حال، شرط گذراندن حداقل یک نیمسال در دانشگاه مبدأ همچنان باید رعایت شود.
۱. فوت، شهادت یا معلولیت سرپرست خانواده
اگر سرپرست خانواده دانشجو فوت کند، به شهادت برسد یا دچار معلولیتی شود که دانشجو از سوی مراجع ذیصلاح به عنوان کفیل، سرپرست یا قیم خانواده شناخته شود، امکان بررسی درخواست انتقال وجود دارد.
۲. بیماری صعبالعلاج یا معلولیت مؤثر دانشجو
چنانچه دانشجو به بیماری صعبالعلاج یا معلولیتی مبتلا شود و کمیسیون پزشکی دانشگاه تشخیص دهد که او قادر به ادامه زندگی به صورت مستقل نیست، در صورت احراز ضرورت، درخواست انتقال وی قابل بررسی خواهد بود.
۳. ازدواج رسمی و دائم دانشجوی دختر
در صورت ازدواج رسمی و دائم دانشجوی دختر، چنانچه محل تحصیل یا اشتغال همسر او در شهر دیگری باشد، دانشجو میتواند با رعایت ضوابط برای انتقال به آن شهر یا نزدیکترین محل درخواست دهد.
محل تحصیل یا اشتغال همسر باید به تأیید مراجع ذیربط برسد.
اولویت نوع اشتغال همسر
اشتغال همسر دانشجو در شهر مقصد باید ترجیحاً یکی از موارد زیر باشد:
- اشتغال رسمی در دستگاههای دولتی؛
- اشتغال پیمانی در دستگاههای دولتی؛
- اشتغال آزاد یا خصوصی، در اولویت بعدی و در صورت وجود ظرفیت.
در مورد مشاغل آزاد یا خصوصی، بررسی درخواست با نظر شورای آموزشی دانشگاه و در صورت وجود ظرفیت انجام میشود.
مدارک لازم برای اثبات اشتغال همسر
برای کارکنان رسمی یا پیمانی دولت، ارائه حکم اشتغال ضروری است.
اگر شغل همسر آزاد باشد، گواهی اشتغال و سکونت باید به تأیید مراجع قانونی یا فرماندهی انتظامی برسد.
وضعیت تحصیل همزمان زوجین
اگر زن و شوهر هر دو دانشجو باشند و محل تحصیل آنان در دو شهر متفاوت باشد، در صورتی که رشته تحصیلی دانشجوی دختر در شهر محل تحصیل همسر وجود نداشته باشد، همسر او میتواند با رعایت ضوابط و موافقت دانشگاهها به دانشگاه محل تحصیل دانشجوی دختر منتقل شود.
انتقال بین دانشگاههای دولتی و غیردولتی
انتقال از دانشگاههای غیردولتی به دانشگاههای دولتی ممنوع است.
در مقابل، انتقال از دانشگاه دولتی به دانشگاه غیردولتی، با موافقت دانشگاههای مبدأ و مقصد و رعایت ضوابط مربوط، امکانپذیر خواهد بود.
مهلت ثبت درخواست انتقال
دانشجوی متقاضی انتقال باید درخواست خود را به صورت کتبی و با ذکر دلیل، حداقل شش هفته پیش از شروع نیمسال تحصیلی به اداره آموزش دانشگاه مبدأ ارائه کند.
بهتر است درخواست دانشجو شامل موارد زیر باشد:
- مشخصات کامل دانشجو؛
- رشته و مقطع تحصیلی؛
- نام دانشگاه مبدأ و مقصد؛
- دلیل درخواست انتقال؛
- مدارک و مستندات مربوط؛
- ریزنمرات و سوابق آموزشی، در صورت درخواست دانشگاه.
وظایف دانشگاه مبدأ و مقصد در انتقال
وظیفه دانشگاه مبدأ
اگر دانشگاه مبدأ با انتقال دانشجوی واجد شرایط موافقت کند، باید حداکثر ظرف دو هفته:
- موافقت خود را اعلام کند؛
- درخواست دانشجو را ارسال کند؛
- ریزنمرات و سوابق آموزشی او را برای دانشگاه مقصد بفرستد.
وظیفه دانشگاه مقصد
دانشگاه مقصد باید حداقل دو هفته پیش از شروع ثبتنام، نظر خود را درباره پذیرش یا رد درخواست انتقال به دانشگاه مبدأ اعلام کند.
قطع ارتباط دانشجو با دانشگاه مبدأ
در صورت موافقت نهایی با انتقال:
- کلیه سوابق دانشجو از دانشگاه مبدأ به دانشگاه مقصد ارسال میشود؛
- ارتباط آموزشی دانشجو با دانشگاه مبدأ قطع خواهد شد؛
- ادامه تحصیل دانشجو در دانشگاه مقصد انجام میشود.
وضعیت واحدها و نمرات پس از انتقال
تمامی واحدهایی که دانشجو در دانشگاه مبدأ گذرانده است، در صورت نهایی شدن انتقال، توسط دانشگاه مقصد پذیرفته میشود.
همچنین تمام نمرات دانشجو در دانشگاه مبدأ، شامل نمرات قبولی و مردودی، باید در کارنامه دانشگاه مقصد ثبت شود.
این سوابق در موارد زیر نیز لحاظ خواهد شد:
- محاسبه میانگین نیمسال؛
- محاسبه میانگین کل؛
- بررسی وضعیت مشروطی؛
- ثبت سوابق آموزشی دانشجو.
صدور مدرک فارغالتحصیلی پس از انتقال
مدرک فارغالتحصیلی دانشجوی انتقالی توسط دانشگاه مقصد صادر میشود.
در کارنامه تحصیلی باید موارد زیر درج شود:
- تعداد واحدهای گذراندهشده در دانشگاه مبدأ؛
- تعداد واحدهای گذراندهشده در دانشگاه مقصد؛
- مجموع واحدهای اخذشده؛
- میانگین نمرات؛
- سوابق تحصیلی دانشجو.
تعداد دفعات مجاز انتقال
انتقال دانشجو در هر مقطع تحصیلی فقط یکبار مجاز است.
شرایط مهمانی دانشجویان ارشد و دکتری وزارت بهداشت
دانشجویان ارشد و دکتری وزارت بهداشت می توانند با توافق دانشگاه مبدأ و مقصد، به عنوان دانشجوی مهمان در دانشگاه دیگری تحصیل کند. مهمانی ممکن است به شکلهای زیر انجام شود:
- مهمانی برای یک یا چند درس؛
- مهمانی تماموقت؛
- مهمانی در یک یا چند دانشگاه، با رعایت سقف واحدهای مجاز.
در مهمانی، دانشگاه مبدأ همچنان دانشگاه اصلی دانشجو محسوب میشود.
گذراندن حداقل یک نیمسال در دانشگاه مبدأ
دانشجو برای مهمان شدن باید حداقل یک نیمسال تحصیلی را در دانشگاه مبدأ گذرانده باشد.
مهمانی دانشجویان جدیدالورود
مهمانی دانشجویان جدیدالورود از تهران به شهرستانها در بدو قبولی، با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد امکانپذیر است.
اطلاع گروه آموزشی دانشگاه مبدأ
انتخاب واحد دانشجوی مهمان در دانشگاه مقصد، چه به صورت تکدرس و چه به صورت تماموقت، باید با اطلاع گروه آموزشی مربوط در دانشگاه مبدأ انجام شود.
رعایت مقررات دانشگاه مقصد
دانشجوی مهمان باید شرایط آموزشی و مقررات دانشگاه مقصد را رعایت کند. انتخاب واحد نیز باید مطابق ضوابط دانشگاه مقصد صورت بگیرد.
موارد ممنوعیت مهمانی دانشجویان ارشد و دکتری
بر اساس متن آییننامه، مهمانی در موارد زیر ممنوع است:
- مهمانی از دورههای حضوری به دورههای غیرحضوری؛
- مهمانی از دانشگاههای دولتی به دانشگاههای غیردولتی؛
- مهمانی از دانشگاههای غیردولتی به دانشگاههای دولتی.
مهمانی بین دورههای رایگان و شهریهپرداز
مهمانی از دورههای آموزش رایگان به دورههای شهریهپرداز و برعکس، در دانشگاه یا دانشکده علوم پزشکی بلامانع است؛ البته این موضوع باید با رعایت ضوابط دانشگاه انجام شود.
سقف واحدهای قابل گذراندن به صورت مهمانی
تعداد واحدهایی که دانشجو به صورت مهمان، چه تکدرس و چه تماموقت، در یک یا چند دانشگاه میگذراند، نباید از ۵۰ درصد کل واحدهای دوره بیشتر شود.
واحدهای گذراندهشده در دانشگاه مقصد باید عیناً در کارنامه دانشگاه مبدأ ثبت شوند.
نمرات این دروس نیز در مواردبدأ ثبت شوند.
نمرات این دروس نیز در مواردسال؛
- میانگین کل دوره؛
- سوابق آموزشی دانشجو.
حداقل نمره قبولی دانشجوی مهمان
حداقل نمره قبولی دانشجوی مهمان باید با سایر دانشجویان غیرمهمان یکسان باشد.
بنابراین، دانشجوی مهمان نباید مشمول حداقل نمره قبولی جداگانه یا سختگیرانهتری نسبت به سایر دانشجویان شود.
مهمانی بیش از ۵۰ درصد واحدها
اگر دانشجو دروس دوره مهمانی خود را با میانگین تعیینشده بگذراند، میتواند با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد، بیش از ۵۰ درصد کل واحدهای دوره را به صورت مهمان بگذراند.
حداقل میانگین مورد نیاز عبارت است از:
- کارشناسی ارشد: میانگین 15 یا بالاتر
- دکتری تخصصی: میانگین 16 یا بالاتر
این افزایش سقف، خودکار نیست و حتماً به موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد نیاز دارد.
لغو مهمانی در صورت افت تحصیلی
اگر میانگین نمرات دانشجو در هر نیمسال از حد تعیینشده کمتر شود، مهمانی او لغو خواهد شد و دانشجو باید به دانشگاه مبدأ بازگردد.
حد نصاب لازم برای ادامه مهمانی بیش از ۵۰ درصد عبارت است از:
- کارشناسی ارشد: حداقل میانگین 15؛
- دکتری تخصصی: حداقل میانگین 16.
کاهش میانگین به کمتر از این ارقام در هر نیمسال میتواند موجب لغو مهمانی و بازگشت دانشجو به دانشگاه مبدأ شود.
مسئولیت امور آموزشی دانشجوی مهمان
در دورهای که دانشجو بیش از ۵۰ درصد واحدهای خود را به صورت مهمان میگذراند:
- رسیدگی به امور آموزشی دانشجو بر عهده دانشگاه مبدأ است؛
- امور آموزشی باید با هماهنگی دانشگاه مقصد انجام شود.
معرفی به آزمون جامع دکتری
در مقطع دکتری تخصصی، معرفی دانشجو به آزمون جامع در دوره مهمانی بیش از ۵۰ درصد، بر عهده دانشگاه مقصد و با هماهنگی دانشگاه مبدأ خواهد بود.
صدور مدرک دانشجوی مهمان
اگر دانشجو بیش از ۵۰ درصد کل واحدهای دوره خود را به صورت مهمان گذرانده باشد، مدرک فارغالتحصیلی او توسط دانشگاه مبدأ صادر میشود.
این موضوع با انتقال تفاوت دارد:
- در انتقال، مدرک توسط دانشگاه مقصد صادر میشود.
- در مهمانی بیش از ۵۰ درصد، مدرک توسط دانشگاه مبدأ صادر میشود.
مقایسه شرایط انتقال و مهمانی مقطع ارشد و دکتری علوم پزشکی
| موضوع | انتقال | مهمانی |
|---|---|---|
| ماهیت | تغییر دائمی دانشگاه | تغییر موقت محل تحصیل |
| دانشگاههای درگیر | مبدأ و مقصد | مبدأ و مقصد |
| حداقل سابقه تحصیل | یک نیمسال در مبدأ | یک نیمسال در مبدأ |
| حداقل میانگین عمومی | ۱۵ ارشد و ۱۶ دکتری | برای مهمانی بیش از ۵۰ درصد: ۱۵ ارشد و ۱۶ دکتری |
| سقف واحد در دانشگاه مقصد | حداقل نیمی از واحدهای دوره باید باقی مانده باشد | معمولاً حداکثر ۵۰ درصد کل واحدها |
| ثبت نمرات | همه نمرات قبولی و مردودی مبدأ ثبت میشود | نمرات مقصد در کارنامه مبدأ ثبت میشود |
| صدور مدرک | دانشگاه مقصد | دانشگاه مبدأ، در مهمانی بیش از ۵۰ درصد |
| تعداد دفعات انتقال | یکبار در هر مقطع | مطابق مدت و موافقت دانشگاهها |
| قطع ارتباط با مبدأ | بله | خیر |
مدارک احتمالی مورد نیاز برای درخواست
مدارک مورد نیاز ممکن است با توجه به دانشگاه متفاوت باشد، اما معمولاً شامل موارد زیر است:
- درخواست کتبی انتقال یا مهمانی؛
- تصویر کارت ملی و شناسنامه؛
- ریزنمرات کامل؛
- گواهی اشتغال به تحصیل؛
- مدارک مربوط به وضعیت آموزشی و انضباطی؛
- مدارک اثبات محل سکونت خانواده؛
- مدارک فوت، شهادت یا معلولیت سرپرست خانواده، در صورت وجود؛
- مدارک پزشکی و نظر کمیسیون پزشکی، در موارد بیماری یا معلولیت؛
- سند ازدواج رسمی، در درخواست انتقال به دلیل ازدواج؛
- حکم اشتغال همسر، برای کارکنان رسمی یا پیمانی دولت؛
- گواهی اشتغال و سکونت همسر برای مشاغل آزاد، با تأیید مراجع قانونی؛
- هر مدرک دیگری که دانشگاه مبدأ یا مقصد مطالبه کند.
نکات مهم آییننامه انتقال و مهمانی دانشجویان ارشد و دکتری
مهمترین نکات آییننامه انتقال و مهمانی دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی وزارت بهداشت عبارتاند از:
- انتقال به معنای تغییر دائمی دانشگاه در همان رشته و مقطع است.
- مهمانی، تغییر موقت محل تحصیل با حفظ ارتباط دانشجو با دانشگاه مبدأ است.
- برای انتقال و مهمانی، معمولاً گذراندن حداقل یک نیمسال در دانشگاه مبدأ ضروری است.
- انتقال از دانشگاه غیردولتی به دولتی ممنوع است.
- انتقال از دولتی به غیردولتی با رعایت ضوابط امکانپذیر است.
- سقف معمول مهمانی، ۵۰ درصد کل واحدهای دوره است.
- افت میانگین به کمتر از حد تعیینشده میتواند موجب لغو مهمانی شود.
- درخواست انتقال باید حداقل شش هفته پیش از شروع نیمسال تحصیلی ثبت شود.
- انتقال در هر مقطع تحصیلی فقط یکبار مجاز است.
- در مهمانی بیش از ۵۰ درصد، مدرک توسط دانشگاه مبدأ صادر خواهد شد.
پرسشهای متداول انتقال و مهمانی دانشجویان ارشد و دکتری وزارت بهداشت
آیا انتقال دانشجوی ارشد یا دکتری به هر دانشگاهی امکانپذیر است؟
خیر. انتقال فقط با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد و در صورت احراز شرایط آییننامه، ظرفیت دانشگاه مقصد و سایر ضوابط آموزشی امکانپذیر است.
حداقل معدل برای انتقال در مقطع کارشناسی ارشد چقدر است؟
حداقل میانگین نمرات دروس گذراندهشده برای انتقال در مقطع کارشناسی ارشد، ۱۵ است.
حداقل معدل برای انتقال در مقطع دکتری تخصصی چقدر است؟
حداقل میانگین نمرات دروس گذراندهشده برای انتقال در مقطع دکتری تخصصی، ۱۴ است.
آیا دانشجوی جدیدالورود میتواند از تهران به شهرستان منتقل شود؟
بله، انتقال یا مهمانی دانشجوی جدیدالورود از تهران به شهرستان در بدو قبولی، با موافقت دانشگاه مبدأ و مقصد امکانپذیر است.
آیا انتقال از دانشگاه غیردولتی به دانشگاه دولتی مجاز است؟
خیر. طبق متن آییننامه، انتقال از دانشگاههای غیردولتی به دانشگاههای دولتی ممنوع است.
حداکثر چند درصد واحدها را میتوان به صورت مهمانی گذراند؟
به طور معمول، دانشجو میتواند حداکثر ۵۰ درصد کل واحدهای دوره را به صورت مهمانی بگذراند. در صورت داشتن میانگین لازم و موافقت دانشگاههای مبدأ و مقصد، مهمانی بیش از ۵۰ درصد نیز امکانپذیر است.
اگر دانشجوی مهمان معدل لازم را کسب نکند چه اتفاقی میافتد؟
اگر میانگین دانشجو در هر نیمسال کمتر از ۱۵ در کارشناسی ارشد یا کمتر از ۱۴ در دکتری تخصصی شود، مهمانی او ممکن است لغو شود و باید به دانشگاه مبدأ بازگردد.
مدرک دانشجوی انتقالی را کدام دانشگاه صادر میکند؟
مدرک دانشجوی انتقالی توسط دانشگاه مقصد صادر میشود.
مدرک دانشجویی که بیش از ۵۰ درصد واحدهایش را مهمان گذرانده است، توسط کدام دانشگاه صادر میشود؟
در این حالت، مدرک فارغالتحصیلی توسط دانشگاه مبدأ صادر میشود.
آیا انتقال در هر مقطع چند بار امکانپذیر است؟
خیر. انتقال دانشجو در هر مقطع تحصیلی فقط یکبار مجاز است.
آدرس دفتر تهران: میدان انقلاب جمالزاده شمالی تقاطع فرصت شیرازی پلاک 72 طبقه 1
